Kastamonu Eğitim Ve Araştırma Hastanemiz Çocuk Sağlığı Ve
Hastalıkları Uzmanı Dr. Eren YILDIZ “02-08 Kasım Lösemili Çocuklar Haftası” nedeni ile Lösemi
hakkında bilgilendirmede bulunarak erken
teşhisin önemine değindi.
LÖSEMİDE ERKEN TEŞHİS VE TEDAVİ HAYAT
KURTARIYOR
LÖSEMİ HAKKINDA BİLİNENLER NELERDİR?
Kastamonu Eğitim Ve Araştırma Hastanemiz Çocuk Sağlığı ve
Hastalıkları Uzmanı Dr. Eren YILDIZ,“Çocukluk çağındaki kanser vakalarının %35'ini
lösemiler oluşturur ve birinci sıradadır. Lösemi kan kanseri olarak da bilinir,
erken teşhis ve tedavi çok önemlidir. Çocuklarda lösemiler hücre cinsine göre
ALL (Akut Lenfoblastik Lösemi) ve AML (Akut Myeloblastik Lösemi) olmak üzere 2
ana gruba ayrılır. Kendi içlerinde de alt sınıflar tanımlanabilir. Türkiye’de
her yıl 16 yaşın altında 1200-1500 yeni lösemili çocuk vakası bildirilmektedir.”
“Lösemi nedenleri henüz tam olarak
aydınlatılmamıştır. Sitogenetik ve moleküler tekniklerdeki yeni gelişmelerle
genetik yatkınlıklar, radyasyon, benzen ve türevleri (bali, vs.), böcek
ilaçları gibi kimyasal maddeler, bazı kalıtsal hastalıklar ve bazı viral hastalıkların
hep birlikte lösemiye neden oldukları çalışmalarla gösterilmiştir. Lösemi her
yaşta görülmektedir. En sık çocukluk çağında 2-5 yaşlarında artmaktadır. 1
yaşın altında, 10 yaşın üstündeki yeni vakalarda tedaviye cevap azalmaktadır.”
LÖSEMİ İNSAN VÜCÜDUNDA NASIL GELİŞİR?
Çocuk Sağlığı ve
Hastalıkları Uzmanı Dr. Eren YILDIZ, “Herhangi bir etkiyle damarlarımızda
dolaşan kanın esas yapım yeri olan kemik iliğimizdeki ana hücrelerde oluşan
şifre değişikliği ile blast adını verdiğimiz olgun olmayan kan hücrelerinde
artış meydana gelmektedir. Bu hücreler hızla yayılarak kemik iliğini, lenf
bezlerini, dalağı, karaciğeri, beyin ve merkezi sinir sistemini tutmaktadır.”
LÖSEMİNİN ÖNCELİKLİ BELİRTİLERİ
NELERDİR?
Uzman Dr. Eren YILDIZ açıklamalarında, “Kemik
iliğindeki kan kökenli hücrelerin anormal çoğalması sonucunda kan üretme
fonksiyonu bozuluyor. Kan üretilemeyince çocuklarda kan değerleri düşmeye
başlıyor. Kansızlığa bağlı halsizlik, iştahsızlık, yorgunluk, bitkinlik, okul
başarısında düşme gibi belirtiler karşımıza çıkıyor. Çocuklarda bu belirtiler
ile birlikte yaygın kemik ağrıları, burun ve dişeti kanamaları, kilo kaybı ve
uzun süren ateşlenmelerde olabiliyor.”
TEŞHİS ve TEDAVİ YÖNTEMLERİ NELERDİR?
Uzman Dr. Eren YILDIZ
açıklamasında, “Ayrıca yayıldığı organlara ait belirtiler, örneğin baş
ağrısı, kusma, karın ağrısı, görme bozuklukları önem taşıyabilir. Bu
yakınmalarla müracaat ettikleri çocuk uzmanlarınca yapılan muayenede çoğunlukla
karaciğer ve dalak büyümesi, lenf bezlerinde genişleme, kanama bulguları tespit
edilebilir. Yapılan kan, kemik iliği, hücre tipini belirleme ve genetik
tetkikler sonucu kesin tanı konulabilir. Tanıdaki ayrıntılı testler genellikle
lösemi tiplerini, tedavi prensiplerini belirlemede yardımcı olacaktır.”
“Tedavi öncelikle genel durumun
düzeltilmesi yöntemleri ile başlar. Bu safhada kan veya kanın içindeki özel
hücrelerini donörlerden (gönüllü kan verici kişi) alınarak lösemili hastaya
verilmesi, enfeksiyon mevcutsa gerekli müdahalelerin yapılması, böbreklerin,
karaciğer ve kalbin kemoterapi ilaçlarının yan etkilerinden korunma
önlemlerinin alınması çok önemlidir.”
“İlaç tedavisinde birbirinden farklı
en az 6 çeşit ilaç 4-6 hafta içerisinde damardan ve ağızdan verilir. Burada
amaç, blast adı verilen kötü huylu ana hücrelerin yok edilmesidir.”
“Ancak bu kemoterapi ilaçları,
maalesef yalnızca kötü hücreleri etkilememekte, vücudumuzun iyi, faydalı
hücrelerini de yok etmektedir. Bu nedenle, çocuklarımızın saçları dökülmekte, ağızlarında,
bağırsaklarında yaralar açılmakta, halsizleşmektedirler. Yine, vücudumuzu
enfeksiyonlara karşı koruyan savunma hücreleri de ilaçlarla yok edildiğinden
bağışıklık sistemi yıkılmakta, en ufak bir mikrop, hastalık etkeni dahi tüm
vücuda yayılıp ağır ateşli enfeksiyonlara neden olmaktadır. Bu nedenle lösemili
çocuklarımız etraflarındaki insanlardan, havadan, sudan mikrop almamak ve
korunmak için maske takmaktadırlar.”
LÖSEMİDE TEDAVİ BAŞARI ORANLARI HER GEÇEN GÜN YÜKSELİYOR
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Uzmanı Dr. Eren YILDIZ, “Önemine binaen hastaların ve
ailelerin hastalık hakkında bilgilendirilmesi, löseminin umutsuz değil, tersine
iyi bir tedavi ve moral desteği ile lösemide %85'lere varan oranda iyileşmenin
sağlandığının açıklanması tedavinin ikinci basamağıdır.”
LÖSEMİDEN KORUNMA YOLLARI NELERDİR?
KEAH Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Uzmanı Dr. Eren YILDIZ, “Lösemiden
korunmada dikkat edilecek en önemli hususlar gereksiz kimyasal maruziyetinden
uzak durmaktır. Boyalı ve kanserojen gıdalara dikkat edilmeli, plastik
eşyaların alımında özen gösterilmelidir. Fast food tarzı beslenmeden uzak
durulmalıdır. Radyasyon maruziyetini en aza indirmek için çocukların telefonla
tanışma yaşını olabildiğince ötelemeli, mümkünse uyurken odalarında telefon ya
da radyasyon yayıcı olmamasına dikkat edilmelidir. Sigara içilmemeli, pasif
içiciliğe maruz kalmamak için içilen ortamda bulunulmamalıdır.”
Diyerek
“02-08 Kasım Lösemili Çocuklar Haftası” kapsamında vatandaşlarımız için bilgilendirmede bulundu.
Ayrıca İl
Sağlık Müdürlüğü olarak ;
İl Sağlık
Müdürlüğü personellerimiz tarafından 11/Kasım/2021 Perşembe günü Barutçuoğlu AVM’ de ;
Saat :
10:00 16:00 arasında
Vatandaşlarımızı bilgilendirmek ve farkındalık yaratmak için, Kanser Farkındalık Standı kurulacaktır.