Kastamonu İl Sağlık Müdürlüğü
T.C. Sağlık Bakanlığı
Kastamonu İl Sağlık Müdürlüğü

Facebook Twitter Google Plus Linkedin

71.Verem Eğitim ve Propaganda Haftası

Güncelleme Tarihi: 11/01/2018




71. VEREM EĞİTİM VE PROPAGANDA HAFTASI (07-13 OCAK 2018)

     Verem (tüberküloz) hastalığı, “Mycobacterium tuberculosis” basilinin neden olduğu ve hava yolu ile bulaşan bakteriyel bir hastalıktır. Ülkemizde her yıl Ocak ayının ilk Pazar günü ile başlayan hafta  “Verem Eğitim ve Propaganda Haftası” olarak belirlenmiştir. Bu yıl 07-13 Ocak 2018 tarihleri arasına denk gelen bu hafta içinde, tüberküloz (verem) hastalığına dikkat çekmek ve toplumun bilgilendirilmesi amaçlanmıştır.

    Dünyada ve Türkiye’de Tüberküloz Hastalığının Durumu: Tüberküloz tüm dünyada önemli bir halk sağlığı sorunudur. “2017 Küresel Tüberküloz Raporu”na göre dünya genelinde tüberküloz görülme sıklığı ve tüberkülozdan ölümler azalmaktadır. Buna rağmen küresel tüberküloz yükü halen çok yüksektir. Tüberküloz, dünya genelinde  en çok ölüme yol açan 10 nedenden birisidir. Erkeklerde kadınlardan daha sık görülmektedir ve çoğunlukla ekonomik olarak üretken yaş grubundaki erişkinleri etkilemektedir. Türkiye’de verem hastalığının görülme sıklığı her yıl yaklaşık %5-7 oranında azalmaktadır. 2005 yılında verem savaşı dispanserlerine kayıtlı toplam tüberküloz hasta sayısı 20.535 iken, 2016 yılında 12.417’ye düşmüştür.
Dünyada tüberküloz kontrolü için DSÖ tarafından küresel bir kontrol programı uygulanırken, ülkemizde de Ulusal Tüberküloz Kontrol Programı uygulanmaktadır. Bakanlığımız ulusal ve uluslararası kuruluşlarla işbirliği içerisinde tüberküloz kontrol hizmetlerini sürdürmektedir. Ulusal Tüberküloz Kontrol Programı çalışmaları “Tüberkülozsuz Bir Dünya” oluşturmak amacıyla, Doğrudan Gözetimli Tedavi Stratejisi ve Tüberkülozu Bitirme Stratejisi çerçevesinde tüm kamu kurum ve kuruluşları yanında özel sektör, sivil toplum örgütleri ve gönüllü kuruluşlarla birlikte yürütülmektedir.

     Verem Hastalığı: Verem mikrobu hava yolu ile bulaşır. Hasta insanlardan öksürme ve hapşırma ile ortama yayılan mikrop, solunum yolu ile vücuda alınır. Verem basili vücuda girdikten sonra sessiz olarak kalabilir. Vücut direnci düşünce, çoğalarak hastalanmaya yol açabilir. Başta HIV/AIDS olmak üzere, şeker hastalığı, böbrek hastalığı, bazı kanserler, ilaç ve alkol bağımlılığı, sigara ve diğer bazı ciddi kronik hastalıklarda vücut direnci düşer. Bebeklerde ve yaşlılarda da vücut direnci düşük olduğundan hastalanma fazla olur.

     Tedavi edilmeyen her hasta, yılda 10-15 sağlam kişiye hastalığı bulaştırır. Hasta kişiyle aynı ortamda kalma süresi, ortamın havalandırılma durumu gibi etkenler bulaşmada önemlidir. En çok hastanın aile bireylerine ve yakın çalışma arkadaşlarına bulaşma olur. Tedavi ile basil sayısı çok kısa sürede azalır. Hastaların çoğunda ortalama 2-3 haftada bulaştırıcılık yok olur.
Verem Hastalığının Belirtileri: Verem hastalığı, en çok akciğerleri (%60-70) tutar. Tüm organlara yerleşebileceği gibi, tuttuğu diğer organlar, akciğer zarları, lenf bezleri, kemikler, böbrekler ve beyin zarlarıdır.  Hastalık genel olarak halsizlik,  iştahsızlık,  kilo kaybı, gece terlemesi, çocuklarda kilo alamama vb. semptomlarla kendini gösterir. Bu belirtilerin ardından öksürük, balgam, öksürükle kan tükürme, göğüs-sırt-yan ağrısı ve nefes darlığı gibi akciğer bulguları görülür. Diğer organları tutan verem hastalığında ilgili organa ait bulgular olabilir.  Çabuk fark edilip önlem alınmayan hastalarda ölüme neden olabilir. İki- üç haftadan uzun süren öksürükte verem hastalığından şüphelenmek gerekir. Verem hastalığının tanısı, hastanın semptomları ve röntgen bulguları, balgamda verem mikrobunun gösterilmesi ya da kültürde üretilmesi ile konulur.

     Verem hastalığının Tedavisi: Toplum Sağlığı Merkezi Verem Savaş Dispanseri’nde (VSD) veremin teşhis ve tedavisi ücretsiz olarak yapılmaktadır. Veremin tedavisi standarttır ve tedavi, hastanede ya da dispanserde aynı şekilde düzenlenir. Dirençli bir hastalık olması nedeniyle verem tedavisi en az 6 ay sürmektedir ve  ilaçların düzenli olarak alınması çok önemlidir. Tedaviyi tamamlamayan kişilerde şikayetler azalsa, hatta düzelmiş gibi görünse bile; hastalığın tekrar etme, dirençli hale gelme ve sağlam bireylere bulaşma riski devam etmektedir.  Bu nedenle hekim kararı olmadan ilaçların bırakılmaması gerekir.    

     Tüberküloz hastalığına yakalananların aileleri ve diğer temaslıları da verem savaş dispanserlerine davet edilerek ücretsiz muayeneleri yapılmaktadır. Bulaştırıcı olan hastaların yakın çevresindekilere ücretsiz koruyucu ilaç verilmekte olup hasta olduğu tespit edilenlere ise tedavi başlanmaktadır.

HEDEFİMİZ VEREMSİZ BİR TÜRKİYE